Image © by toodlingstudio from Pixabay

World Economic Forum (WEF) vroeg een groep internationale technologiedeskundigen om de Top 10 Opkomende Technologieën van dit jaar te bepalen. Op basis van nominaties van andere deskundigen over de hele wereld, werden tientallen voorstellen aan een reeks criteria onderworpen. Gaan de voorgestelde technologieën de samenleving vooruit helpen? Kunnen ze voor een structurele omslag zorgen? Is er nog verdere groei van te verwachten? “Technologieën die vandaag in opkomst zijn, bepalen de wereld van morgen en verder – met gevolgen voor de economie en de maatschappij in het algemeen”, zegt Mariette DiChristina, hoofdredacteur van Scientific American, en voorzitter van de WEF-stuurgroep voor Opkomende Technologieën. Omdat ook Innovation Origins constant op zoek is naar de bron van innovatie presenteren we in een 10-delige serie de door WEF geselecteerde kansrijke technologieën. Vandaag deel 7: voedselveiligheid.

De hele serie is hier te vinden.

De stuurgroep achter WEFs Emerging Technologies rapporteert dat volgens de Wereldgezondheidsorganisatie jaarlijks ongeveer 600 miljoen mensen voedselvergiftiging krijgen en dat als gevolg daarvan 420.000 mensen sterven. Wanneer een uitbraak zich voordoet, kunnen onderzoekers dagen of weken nodig hebben voor het opsporen van de bron. Ondertussen kunnen meer mensen ziek worden en enorme hoeveelheden onbesmet voedsel moeten samen met het bedorven eten worden weggegooid. Het vinden van de bron kan lang duren omdat het voedsel een complexe weg van boerderij naar tafel aflegt en de administratie van die reizen wordt bijgehouden in lokale systemen die vaak niet met elkaar communiceren.

Innovation Origins heeft al veel geschreven over Agri- en voedingstechnologie. Een deel ervan maakt deel uit van een serie rond de Dutch Agri Food Week van vorig jaar. Ook hebben we de activiteiten van Food Tech Brainport beschreven, dat voortdurend werkt aan technologieën om voedselverspilling tegen te gaan en de houdbaarheid van producten in de supermarkt te verlengen. “Voedselafval wordt normaal gesproken veevoeder, of het wordt gebruikt voor energieproductie of gewoon gedumpt. Maar voedselafvalstromen kunnen wel degelijk waardevol worden gemaakt”, zegt food tech business developer Ivo Ploegsma. Een van de technologieën die beschikbaar zijn in Food Tech Brainport – High  Pressure Processing (HPP) – is in staat om de houdbaarheid van het product aanzienlijk te verlengen en voedselverspilling aanzienlijk te verminderen.

Meer over Food Tech Brainport hier.

Technologie is in staat zowel de  kans op voedselvergiftiging als voedselverspilling te  verminderen. Een innovatieve toepassing van blockchain-technologie kan het probleem van de traceerbaarheid oplossen. Verbeterde voedselverpakkingen bieden ondertussen nieuwe manieren om vast te stellen of het voedsel op de juiste temperatuur is opgeslagen en of het mogelijk is begonnen te bederven.

Blockchain is een gedecentraliseerd boekhoudsysteem waarbij de gegevens achter elkaar worden geregistreerd in meerdere identieke “grootboeken” die zijn opgeslagen op computers op meerdere locaties. Dit maakt manipulatie van een grootboek nutteloos, waardoor een zeer betrouwbare registratie van transacties ontstaat. Een blockchain-gebaseerd cloudplatform ontwikkeld voor de voedingsindustrie – IBM Food Trust – is al in gebruik bij grote voedselverkopers.

Door telers, distributeurs en retailers te integreren in een gemeenschappelijke blockchain, creëert Food Trust een betrouwbare registratie van de weg die een bepaald voedingsmiddel aflegt in de supply chain. In een test slaagde Walmart erin binnen enkele seconden de oorsprong van een “besmet” item te traceren; met de standaard mix van schriftelijke en digitale records zou dit dagen in beslag hebben genomen. Met deze mogelijkheid kunnen retailers en restaurants een besmet item vrijwel onmiddellijk uit de circulatie nemen en alleen voorraden vernietigen die afkomstig zijn van dezelfde bron (bijvoorbeeld een bepaalde kweker) in plaats van complete voorraden van het item te dumpen. Veel wereldwijde levensmiddelenreuzen hebben zich bij dit initiatief aangesloten. Andere organisaties hebben ook blockchaintechnologie geïntroduceerd om de traceerbaarheid te verbeteren. Eén daarvan is Albert Heijn, die een jaar geleden is begonnen om inzicht te geven in de productieketen van AH sinaasappelsap. De consument kan de keten van het product volgen: aan de hand van een QR-code op de verpakking kan hij zien welke route de fles sinaasappelsap volgt tot in het schap.

Om voedselvergiftiging te voorkomen, ontwikkelen onderzoekslaboratoria en bedrijven kleine sensoren die de kwaliteit en veiligheid van voedsel in pallets, kisten of individueel verpakte producten kunnen controleren. Zo hebben Timestrip UK en Vitsab International onafhankelijk van elkaar sensorlabels gemaakt die van kleur veranderen als een product is blootgesteld aan te hoge temperatuur, en Insignia Technologies verkoopt een sensor die langzaam van kleur verandert na het openen van een verpakking en aangeeft wanneer het product niet op de juiste temperatuur is opgeslagen. Ook worden er sensoren ontwikkeld die de gasvormige bijproducten van bederf zichtbaar maken. Naast het voorkomen van ziekte kunnen dergelijke sensoren ook afval verminderen door aan te tonen dat voedsel veilig is om te eten.

De kosten blijven een obstakel voor breder gebruik van sensoren. Toch wordt deze technologie doorontwikkeld door de behoefte van de voedingsindustrie om de voedselveiligheid te waarborgen en de afvalberg te beperken. Ook is er hulp van de Europese Unie, bijvoorbeeld via het Interreg V-programma Vlaanderen-Nederland, het grensoverschrijdende samenwerkingsprogramma met financiële steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling. Het door dit programma gefinancierde Food from Food project ondersteunt en versnelt innovaties in de agro-voedingsindustrie op het gebied van waardecreatie van plantaardige bijproducten tot voedsel.

(Het Top 10 Emerging Technologies rapport van het WEF vormde de basis voor dit artikel)

Word lid!

Op Innovation Origins lees je elke dag het laatste nieuws over de wereld van innovatie. Dat willen we ook zo houden, maar dat kunnen wij niet alleen! Geniet je van onze artikelen en wil je onafhankelijke journalistiek steunen? Word dan lid en lees onze verhalen gegarandeerd reclamevrij.

Over de auteur

Author profile picture Bart Brouwers is mede-oprichter en mede-eigenaar van Media52 BV, uitgever van innovationorigins.com.