Een auto op afstand besturen, auto’s die elkaar via het mobiele netwerk real-time informeren als ze versnellen of remmen, verkeerslichten en matrixborden die met auto’s en vrachtwagens  communiceren. Allemaal voorbeelden van tests die KPN in haar 5G-FieldLab, op de Automotive Campus in Helmond, uitvoert. Dat doet zij niet alleen maar met onder meer Ericsson, Siemens, TNO, Roboauto, Bosch, Kapschen en de TU/e.

“KPN heeft een aantal 5G-FieldLabs waar we de 5G-technologie in het veld testen. We hangen daar niet alleen maar een antenne op, we kijken of het echt werkt”, legt Edwin Bussem, business developer mobility bij KPN, uit. Zo is er in Drenthe een FieldLab voor toepassingen in de agrarische sector en in Rotterdam een voor industriële toepassingen. Op de Automotive Campus test het telecombedrijf, sinds anderhalf jaar, toepassingen voor mobiliteit.

Vanuit de autobranche kwam de vraag aan de telecomsector om mee te werken aan de toekomst van mobiliteit, vertelt Bussem. “Vanuit de autobranche kwamen de eisen voor het netwerk. Vandaar dat wij een FieldLab zijn gestart om aan die eisen te gaan voldoen.”

Luister nu naar De IO Show!

Elke week het nieuws van Innovation Origins in je oren!

Bussem: “We hebben bewust gekozen om dit FieldLab op de Automotive Campus te doen omdat het hele ecosysteem van die automotive sector hier actief is. Een van onze partners, Siemens PLM, zit met een vestiging gewoon op de Automotive Campus. Dat maakt die samenwerking gewoon wat makkelijker.” 

5G-netwerk aangezet

Op het terrein van de campus zelf zijn er tests maar ook op de nabijgelegen A270, tussen Helmond en Eindhoven. Elk half jaar laat KPN, tijdens een demodag, zien wat de resultaten zijn. Dinsdag was de derde. “Tijdens de vorige demodag lieten we zien dat het mogelijk was een auto op afstand te besturen”, vertelt Bussem. Dat was toen nog met het 4G-netwerk. “Nu hebben we het 5G-netwerk aangezet en dat geeft veel voordelen als het gaat om de beschikbaarheid en betrouwbaarheid van het netwerk.” 

Verminderde vertragingstijd

5G reduceert ook de vertragingstijd, gaat Bussem verder. Was die met 4G gemiddeld nog vijftig milliseconden, met 5G is die naar tien milliseconden teruggebracht. “Die vertraging merk je niet als je een Whatsappje verstuurt. Als een auto op een verkeersbericht moet wachten dan kan het ongeluk al gebeurd zijn.” De TU/e verzamelt en valideert de meetdata. “Zo kunnen we laten zien dat het ook klopt wat we zeggen, dat we die vertraging met een factor vijf hebben weten te reduceren.” 

Die reductie maakt het mogelijk dat er een bestuurder op afstand, bijna real time, de auto kan besturen. Tijdens de demodag waren er twee bestuurders binnen, die twee auto’s buiten lieten remmen en bochtjes maken. Die bestuurders binnen zitten achter een aantal beeldschermen en krijgen van zes simultane camera-streams informatie.”

“Dit is een soort tussenstap. Op het moment dat je een volledig zelf rijdende auto op de openbare weg laat rijden, mag er niets mis gaan. Je moet er niet aan denken dat je op linkerbaan van de A16  stil komt te staan omdat je auto het even niet weet. Deze toepassing zorgt ervoor dat er altijd nog iemand op afstand kan ingrijpen.”

De openbare weg op, is misschien nog ver weg, Bussem ziet vooral mogelijkheden om voertuigen op bijvoorbeeld een haventerrein op afstand te besturen. “Terwijl wagen nummer een wordt gelost, is diezelfde chauffeur al met wagen nummer twee aan het rijden.” 

Edge Computing

“We zetten steeds kleine stapjes. Na een jaar testen, zetten we nu pas die 5G-antennes aan.” Er komt meer bij kijken, vertelt Bussem. “Er zit bijvoorbeeld een besturingssysteem achter. Met Edge Computing hebben we de rekenkracht van dat besturingssysteem dichter bij de rand van het netwerk gebracht en niet ergens in een centrale datacenter.” Sinds een half jaar heeft de Automotive Campus een eigen mini datacenter, wat ook weer de vertraging verkleint.

Digitaal communiceren met vrachtwagens

Ook is er tijdens de demodag een doorkijk naar het volgende event in mei. “We geven een demonstratie van een sensor die wegwerkzaamheden digitaliseert. Een voertuig moet je óf leren verkeersborden te lezen óf je vertelt dat voertuig gewoon, digitaal, dat er bijvoorbeeld een wegopbreking is of dat er is een baan afgesloten.” Een pijlwagen van bijvoorbeeld Rijkswaterstaat laat zien dat die digitale communicatie mogelijk is. 

“In mei demonstreren we dit op de openbare weg. Twee volledig geautomatiseerde vrachtwagens wisselen dan van baan en passen hun snelheid aan. Niet omdat de chauffeur dat doet maar omdat die unit op die pijlwagen dat de vrachtwagens vertelt.”

Lex Boon, directeur Automotive Campus, is verheugd met de installatie van de 5G-antenne: “Het is een essentieel onderdeel voor de ontwikkeling van smart mobility toepassingen. Met onze huidige communicatienetwerken kun je geen stappen maken in het verkeer. We zijn al een jaar bezig en er zullen meer antennes en proeven volgen. Het FieldLab versterkt de positie van Nederland en deze regio binnen de automotive industrie. De Automotive Campus is de fysieke locatie waar geïnteresseerde partijen voor dit soort innovatieve ontwikkelingen terecht kunnen.” 

Dat laatste is ook het doel van de demodagen, zegt Bussem: “Die zijn een open uitnodiging naar iedere partij die in de praktijk wil komen testen. Als je een goed idee hebt waarmee we de toekomst mobiliteit van Nederland verder kunnen helpen dan staan we daar open voor.”

Het 5G-FieldLab op de Automotive Campus is onderdeel van twee Europese trajecten: Concorda en 5G-Mobix.