Over de toekomst van autonoom rijden bestaan veel verschillende visies. Een vraag die in dit verband naar voren komt is: wat doet de passagier eigenlijk als zijn auto als het ware een intelligente bestuurder wordt? Want zelfs als het gaat om het besturen van de auto hoeft hij dan niet veel meer te doen. Onderzoekers van het Fraunhofer Institute for Industrial Engineering IAO hebben nu, samen met bedrijfs- en strategieconsultants van McKinsey & Company en projectpartners uit verschillende sectoren, een innovatienetwerk opgericht om in te spelen op de mobiliteit van morgen – van concept tot en met de constructie van een prototype. Het doel van de Mobility, Experience and Technology Labs (MXT) is om op korte termijn vast te stellen welke technologieën, diensten en businessmodellen geschikt zijn voor de toekomst en welke visies op de markt geen kans hebben.

MXT-Lab analyseert trends

Op het moment dat de bestuurder verandert in een passagier, hoeft hij zijn aandacht niet meer te richten op het verkeer. Hij heeft dus genoeg tijd om zich op andere activiteiten te concentreren. Deze luxe kan al door treinmachinisten en -reizigers worden genoten: men kan slapen, lezen en genieten van het omringende landschap. Maar dat is niet alles: wanneer het voertuig zelf stuurt, versnelt of remt, kan de voorruit nieuwe functies krijgen. Een ingebouwd display kan met behulp van aanvullende informatie bijvoorbeeld zorgen voor een nieuwe ervaring van de buitenwereld. Of men kan het verduisteren om films te kijken. Afhankelijk van individuele behoeften maakt autonoom rijden het mogelijk om het voertuig om te vormen tot een nieuwe leefruimte, zoals een mobiele woonkamer of kantoor.

Voor Sebastian Stegmüller, wetenschapper bij het Fraunhofer IAO, kunnen zulke scenario’s over een paar jaar zeker werkelijkheid worden. “In de vroege innovatiefase, nog voordat de productontwikkeling begint, kiezen we al voor een spannende aanpak die het waard is om verder te ontwikkelen,” legt Stegmüller uit.

Dr. Tobias Schneiderbauer, projectmanager bij McKinsey & Company, schetst ook mogelijke toepassingsgebieden, zoals spraakondersteunde diensten met behulp van kunstmatige intelligentie:

Als u bijvoorbeeld langs de opera rijdt, verschijnt de ticketservice op het display. Tickets voor de Aida zouden dan gekocht kunnen worden door erlangs te rijden.”

De samenwerkingspartners van het MXT-Lab analyseren trends om bedrijven te helpen bij de totstandkoming van innovatieprojecten. Daarmee reageren ze op de bijna grenzeloze innovatiemogelijkheden die de grote trends in de auto-industrie met zich meebrengen: automatisering, netwerkvorming en elektrificatie van voertuigen, evenals nieuwe manieren van vervoer. “De digitale transformatie betekent dat bedrijven zich moeten heroriënteren en herpositioneren, maar het biedt ook de mogelijkheid voor nieuwe mobility-services en rijervaringen”, vat Stegmüller samen.

Prototypes maken autonoom rijden concreet

© Fraunhofer IAO

Het Mobility Innovation Lab is gevestigd in het Fraunhofer IAO in Stuttgart. Hier kunt u nu al zien hoe het rijden van morgen eruit zal zien.

In de ultramoderne onderzoeksomgeving voor prototypes en creatieve workshops is er bijvoorbeeld een futuristische voertuigcabine met een modulair dashboard, schakelbare ramen, stoelen met relaxstand, uitklapbare tafels en een uitschuifbare monitor. Hier wordt de interieurbeleving van de toekomst gedemonstreerd, evenals de interactie met toekomstige on-board elektronica en speciale diensten zoals het leren van talen, pizzabezorging of gepersonaliseerde entertainmentdiensten. Hier is ook een omgebouwd voertuig te zien dat reageert op voetgangers. Het lab doet tevens onderzoek naar de mogelijkheden van duurzame mobiliteit in de stad. Momenteel wordt er gekeken naar mogelijkheden voor een elektrische driewielige scooter.

Met hun onderzoek willen de partners van het innovatienetwerk een goede basis leggen voor lucratieve businessmodellen en technologieën. Ze richten zich niet alleen tot autofabrikanten en leveranciers, maar ook tot bedrijven uit de entertainment- en IT-sector. Ze brengen ook bedrijven, gemeenten en andere spelers aan boord, om het innovatienetwerk te ondersteunen met specifieke knowhow. Daarnaast staat het netwerkproject nog steeds open voor geïnteresseerde bedrijven die zich bij het MXT-Lab willen aansluiten.

Kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeken

Een belangrijk aandachtspunt van het MXT-Lab is het uitvoeren van gebruikersonderzoeken. Deze vormen het uitgangspunt voor het onderzoek naar mogelijke innovatiemogelijkheden. In een eerste voorbeeldonderzoek gingen de partners bijvoorbeeld in op de vraag in hoeverre de tijd die door het geautomatiseerd rijden vrijkomt, geschikt is voor het leren van vreemde talen. Naast een kwantitatieve online-enquête in Duitsland, China en de Verenigde Staten werd in het Mobility Innovation Lab een experiment opgezet. Op deze manier werden kwalitatieve gebruikersverklaringen verzameld. Naast interesse voor de dienstverlening in het algemeen, hebben de wetenschappers ook de aantrekkelijkheid van verschillende technische implementaties en rijtoepassingen onderzocht. De informatie die hierbij is verzameld zal de ontwikkeling van de geautomatiseerde rijervaring en de voertuigen stimuleren.

Wat er in de toekomst verder ontwikkeld zal worden: het plezier van het besturen van een auto zal ongetwijfeld nieuwe dimensies aannemen als gevolg van autonoom rijden.