Een organisatie bestaande uit 275 mensen die elkaar nog nooit hebben ontmoet, heeft de handen ineen geslagen om de coronacrisis het hoofd te bieden. Zij hebben zich verenigd in MAKERS4ALL. Deze organisatie print medische beschermingsmiddelen voor kleine zorginstellingen en eindgebruikers. En dat op vrijwillige basis. Een ultiem voorbeeld van ‘we moeten het tijdens de crisis samen doen’. Initiatiefnemer Willem van Prooijen vertelt over het ontstaan, werkwijze en toekomstvisie van de start-up.

Hoe is MAKERS4ALL ontstaan?

Ik had een bedrijf dat zich bezighield met het aanbieden van medisch onderwijs in Afrikaanse ontwikkelingslanden. Wij pasten daar innovatieve oplossingen toe zoals het 3D-printen van protheses. Toen de coronacrisis in Europa losbarstte, en reizen hierdoor niet meer mogelijk werd, had ik geen andere keuze dan naar Nederland terug te keren. Ondertussen was het MAKERS4ALL-initiatief al ontstaan in Den Haag, maar zij concentreerden hun activiteiten alleen op de eigen regio. Ik kwam in contact met het gezelschap – bestaande uit Sandra Dermišek, Arthur Kerkmeester, Dominique Kersten en Robbert Lievens – om een oplossing te vinden hoe 3D-printtechnologie in heel Nederland kan worden ingezet om de verspreiding van corona op professionele wijze tegen te gaan.

Hoe gaat MAKERS4ALL te werk?

Impact staat centraal bij onze manier van ondernemen. Wij pakken problemen integraal aan en leveren met relatief simpele innovaties een bijdrage aan het oplossen van de crisis. Sociaal ondernemen staat hierbij op de voorgrond; het beste resultaat dat wij als organisatie kunnen bereiken, is verbetering van de samenleving. Er zijn veel producenten die meer kunnen dan wij. Echter hebben wij een netwerk dat vraaggericht kan leveren. Producten komen moeilijk via distributiekanalen bij kleine zorginstellingen en eindgebruikers. Wij hebben inmiddels een team van 275 man dat zich dagelijks bezighoudt met het printen van medische beschermingsmiddelen. Iedereen heeft zijn eigen taak en expertise; van het ontwerpen van de producten, tot het verzorgen van public relations en inrichten van de IT-omgeving. De teamleden communiceren met elkaar op onze server. Het mooie van dit netwerk is dat niemand elkaar heeft ontmoet. Ook kunnen we het netwerk gebruiken om op toekomstige crisissen te reageren.

Na de piek van de coronacrisis gaan wij verder met het professionaliseren van MAKERS4ALL. Denk hierbij aan het opzetten van een nieuwe stichting voor donaties en het efficiënter opzetten van onze distributie. Voor nu is onze productie kleinschalig en sturen we grote orders door naar andere producenten. Kleine bestellingen van enkele tientallen units nemen we voor onze eigen rekening. Wanneer een kleine zorginstelling geïnteresseerd is in onze diensten, worden zij naar de website verwezen. Daar kan de klant middels een digitaal formulier een bestelling plaatsen. Deze wordt doorgestuurd naar een regiocoördinator in de buurt die de order verder oppakt. De bestelde goederen worden vervolgens per post verstuurd of bij de zorginstelling bezorgd.

Wat voor medische beschermingsmiddelen maakt MAKERS4ALL?

Wij printen open en gesloten mondmaskers, clips voor het vastmaken van mondkapjes en deuropeners. Wij zorgen ervoor dat we continu nieuwe voorraad maken zodat de beschermingsmiddelen snel bij de klant terecht komen. De kracht van ons forum is dat beginners ook mee kunnen doen. Het 3D printen wordt dan ook voornamelijk gedaan door studenten en hobbyisten.  Ook werken we nauw samen met een spuitgieterij waar orders van meer dan duizend stuks naartoe gaan. Kleine hoeveelheden kunnen we prima zelf aan; wanneer het nodig is hebben we binnen no time een paar honderd maskers.

Waarom werken jullie alleen met 3D-geprinte producten?

Onze groep bestaat uit mensen die zich niet alleen beperken tot het gebruik van 3D-printtechnologie. We zijn begonnen als een 3D-printplatform, maar wanneer de vraag naar onze producten minder wordt, schalen we weer af. Wij doen dit in de eerste plaats om vanuit passie mensen te helpen. Als er in de toekomst nieuwen ideeën ontstaan over hoe we dit het beste kunnen doen, gaan we deze niet uit de weg.

Hoe waarborgen jullie de hygiëne in het productieproces?

Een mondmasker hoeft niet steriel te zijn, slechts “huishoudelijk schoon”. Zo hoeft melk ook niet steriel te zijn voordat het bij een ziekenhuis wordt bezorgd. Wij werken volgens een protocol waarbij steriele prints handmatig op de printplaat worden gelegd. Deze plaat bereikt tijdens het printen een temperatuur van tussen de 180-220 graden, voldoende om virussen te doden. Omdat veel van onze teamleden het dragen van handschoenen tijdens het printen lastig vinden, adviseren we om van tevoren goed de handen te wassen. Er zit namelijk een eiwitschilletje om micro-organismen dat door zeep kapot gaat. Wij hebben nu geen vergunning nodig voor het distribueren van onze producten, maar hanteren natuurlijk wel de richtlijnen van het RIVM.

Wat vind je van het Nederlands beleid omtrent corona?

Ik vind dat onze overheid het goed doet gezien de omstandigheden. Maar omdat onze gezondheidszorg is gebouwd op protocollen, zien we nu het een en ander fout gaan. Het dragen van een mondmasker is vanuit wetenschappelijk oogpunt weinig effectief, maar er is ook de psychologische factor. Wanneer ouderen meerdere keren per week bezoek krijgen, is het belangrijk dat hier een maatregel voor komt die door iedereen wordt nageleefd. Protocollen van het RIVM zijn prima in een normale situatie, maar in een crisis als deze moeten we ons gezond verstand gebruiken. Oplossingen moeten praktisch en vooral snel zijn.

MAKERS4ALL werkt op vrijwillige basis. Waar betalen jullie dit van?

We zijn begonnen met nul. Iedereen binnen ons team koopt spullen vanuit een eigen budget. Daarnaast hebben wij een donatiekanaal waarop giften binnenkomen. Wij krijgen voornamelijk donaties van leveranciers en particulieren, en zijn hier erg van afhankelijk. We hebben nu redelijk wat geld op de bank om mee te werken.

Schuilt er ook een zakelijke strategie achter het altruïsme?

Dit werk past in mijn persoonlijke strategie. 3D-printen kan veel problemen oplossen in ontwikkelingslanden. Veel medische apparatuur is daar kapot, en kan door armoede of een tekort aan kennis niet worden gerepareerd. Met het open source netwerk waar wij nu gebruik van maken, kan een groot gedeelte van dit probleem worden verholpen. Wij zien veel mogelijkheden, zowel als bedrijf als stichting, om onze kennis daar toe te passen. Mijn ervaring is dat een commercieel bedrijf in ontwikkelingslanden meer waarde levert. In Oeganda worden er bijvoorbeeld twee keer zo veel muskietennetten geleverd dan dat er inwoners zijn. Een product wordt zo op een andere manier gebruikt omdat ze toch nieuwe krijgen wanneer het nodig is. Wij kijken als bedrijf hoe dit soort scenario’s voorkomen kunnen worden in de toekomst. Voor ons blijft wel gelden dat de impact die wij maken belangrijker is dan de winst.

Nu ligt onze focus op Nederland en België. Na de coronacrisis kunnen wij ons netwerk en activiteiten uit gaan breiden in Afrikaanse landen. Bijvoorbeeld, hoe kunnen wij een bijdrage leveren zodat toeristen zich daar na de crisis veilig gaan voelen? Kunnen wij hiervoor een lokale productie opzetten? Mijn visie is dat MAKERS4ALL over vijf jaar een responseplatform is waarmee met een wereldwijd netwerk van mensen krachtig kan worden opgetreden tegen een groot probleem.